20
De eerste elektrische tram van Rotterdam
Een unieke kans in een unieke tram!
Op zaterdag 5 september reed motorwagen RETM 1 weer met publiek. En dat is heel bijzonder, want deze tram heeft ongeveer vijftien jaar geen openbare ritten meer gemaakt. Voor veel Rotterdammers en liefhebbers was dit de eerste kans in jaren om zelf een rit mee te maken.
Meer dan 120 jaar Rotterdamse geschiedenis
1905
Motorwagen 1 wordt gebouwd als onderdeel van de eerste elektrische tramserie van Rotterdam.
1930 - 1940
De historische waarde wordt al vroeg erkend waardoor de wagen behouden blijft voor toekomstige generaties.
1938 - 1948
Ingezet tijdens jubileumvieringen van koningin Wilhelmina.
1970 - 1990
Publieksritten en historische tramritten keren terug.
2005
Grote inzet tijdens "100 jaar elektrische tram in Rotterdam".
5 september 2026
Motorwagen RETM 1 maakt weer een speciale rondrit door Rotterdam met publiek
De nieuwste ontwikkeling in de stad: de elektrische tram
Motorwagen 1 is gebouwd bij de fabrikant Ateliers de Constructions Métallurgiques in het Belgische Nijvel. Hij werd samen met zijn 19 soortgenoten in augustus 1905 afgeleverd bij de voorganger van de RET: de Rotterdamsche Electrische Tramweg Maatschappij (RETM). Dit was een primeur in Rotterdam!
Begin vorige eeuw werd het openbaar vervoer in Rotterdam vooral bepaald door paardentrams, net als veel andere steden in de wereld. Rond 1900 stapten veel steden over op de elektrische tram als vervanger voor de langzame en dure paardentram. De paarden werden vervangen door elektrische motoren die de tram in beweging brachten. Wel hadden deze trams natuurlijk stroom nodig. Sindsdien hangt er dus een bovenleiding op een paar meter boven de tramrails, die de tram van stroom voorziet.
Motorwagen 1 heeft op 18 september 1905 de openingsrit gereden van tramlijn 1. Dit was de eerste elektrische tramlijn van Rotterdam, die de Honingerdijk met het Park verbond. Reizigers hoefden toen niet lang op de tram te wachten, want lijn 1 reed toen iedere vijf minuten!
Van binnen is motorwagen 1 mooi versierd met hout- en glaswerk en konden er maar weinig mensen zitten. Dit liet zien dat het openbaar vervoer toen nog echt voor de rijke Rotterdammers. De gewone man kon toen nog geen kaartje betalen.
Terwijl de passagiers in een mooi versierd rijtuig zaten, moest de bestuurder in weer en wind zijn werk doen. De eerste elektrische trams in Rotterdam hadden namelijk een volledig open bestuurdersgedeelte, zonder voorruit. Dat zou nu ondenkbaar zijn...
Een wagen waar we zuinig op zijn
De RET nam in 1931 afscheid van de eerste elektrische trams. Toch besloot de directie van de RET toen om twee trams uit deze serie te bewaren als museumtrams. Motorwagen 1 werd zo de eerste elektrische museumtram van Rotterdam en legde zo de basis voor de collectie van het latere Rotterdams Openbaar Vervoer Museum.
Motorwagen 1 bleef lange tijd opgeborgen in tramremise Delfshaven. Hij is sindsdien een beperkt aantal keer op straat geweest. In 1948 heeft de wagen bijvoorbeeld nog rondgereden bij het 50-jarig jubileum van koningin Wilhelmina. Vanaf de jaren '70 kwam motorwagen 1 vaker buiten. In de jaren '90 reed hij rond op de openbare rondritten die uiteindelijk zouden uitgroeien tot onze huidige lijn 10.
Na de viering van het 100-jarig bestaan van de elektrische tram in Rotterdam in 2005 heeft motorwagen 1 maar weinig met passagiers rondgereden. Dit heeft ook te maken met de leeftijd. Inmiddels is de tram al meer dan 120 jaar oud, dus er moet ook zeer zorgvuldig mee om worden gegaan.
Steun de restauratie van bijwagen RETM 387
Ieder ticket dat je kon aanschaffen voor de speciale rondrit in oktober ondersteunt de restauratie van RETM 387. Deze historische bijwagen vormt een belangrijke ontbrekende schakel in het verhaal van de Rotterdamse tramgeschiedenis. Dankzij de inzet van vrijwilligers wordt dit bijzondere voertuig weer behouden voor toekomstige generaties.
©Rotterdams Openbaar Vervoer Museum ©All rights reserved
Website ontwerp en realisatie: SIER Creatie